Giỗ đầu Ba


magnify

Ba mất ngày 8 tháng 10 năm ngoái. Theo âm lịch, cuối tháng 9 là giỗ đầu. Tôi lấy phép 1 tuần về Hà Nội. Thời gian eo hẹp, làm hết chiều thứ 6, tối ra sân bay, rời Nữu Ước. May mà chuyến bay China Airlines vắng khách, ở hàng ghế cuối, nằm ngủ được một giấc tới tận Anchorage, Alaska. Đỡ mệt.

Ba đau từ hè 2002, lúc đầu là do vôi hóa cột sống, đau lưng, đau chân, đi lại khó khăn, rồi mỗi ngày thêm đau, di chuyên chủ yếu bằng xe lăn. Hè 2006, Ba đau nặng ở dạ dày, người gầy rộc, yếu đi trông thấy. Tôi vội về mấy ngày thăm Ba. Những ngày ấy Ba hay xúc động, đã bắt đầu dặn dò đủ thứ. Rồi Ba cũng ra viện trước ngày tôi đi.

Chúng tôi về Hà Nội kịp khi Ba vẫn còn tỉnh, tuy rất đau yếu. Bênh đã trầm trọng. Bác sĩ và mọi người đều bảo khó qua. Ngày nào tôi cũng vào bệnh viện hai, ba lần, từ sáng sớm tới chiều tối. Sáng đầu tiên không vào sớm thì cậu em gọi điện bảo vào ngay. Cả nhà tất tả lao đến bệnh viện. Bác sĩ đang cho thở máy với những cố gắng cuối cùng. 8 giờ 29 phút Ba mất. Có phải Ba muốn đi khi không có tôi ở bên? Có phải Ba muốn đi khi tôi còn ở nhà để chăm lo được mọi việc cho Ba?

Ba thọ 90 tuổi. Sống qua 9 năm kháng chiến gian lao, những năm chiến tranh chống Mỹ vất vả, rồi cả thời bao cấp khó khăn, Ba thọ hơn tuổi tho trung bình của bất kỳ quốc gia hoặc cộng đồng nào trên hành tinh này, nhưng sự ra đi của Ba vẫn là một mất mát vô hạn với tôi.

Bốn ngày sau, trong lễ kỷ niệm 200 năm ngày sinh cụ tổ, danh nhân Vũ Phạm Khải ở Văn miếu Quốc tử giám, ai cũng thấy thiếu Ba. Tôi thấy thiếu Ba nhất. Làm sao thay thế được Ba? Làm sao để tiếp tục những việc vinh danh tổ tiên dòng họ? Tôi sẽ làm gì được cho Ba? Trả lời cô phóng viên tới phỏng vấn, vì biết tôi là con Ba, tôi nói sẽ tiếp tục những việc Ba đã làm. Ba sẽ phù hộ tôi!

Ngày tang lễ là ngày buồn thương, không sao cầm được nước mắt, khi họ hàng, người thân, bạn bè, học sinh, đồng nghiệp của Ba và của chúng tôi tới viếng, vĩnh biệt Ba. Gần trưa, xe đưa linh cữu Ba về Ninh Bình. Ba muốn được yên nghỉ tại quê nhà. Ở quê Phượng Trì – Yên Mô, từ sáng trời mưa tầm tã, khi Ba về thì tạnh. Ba đã về tới nơi, bình an. Dòng tộc, các cụ già, các cháu học sinh tới tiễn đưa Ba đông lắm.

Thứ Tư, về quê thăm mộ. Đây là lần thứ hai tôi về, lần trước là ba ngày sau tang lễ. Ngồi trước mộ, thấy thật gần Ba, lần nào cũng tâm sự với Ba về những điều ước muốn của Ba, về những điều ước muốn của tôi. Thương Ba quá. Nước mắt cứ dàn dụa. Còn đôi việc muốn làm cho Ba mà không làm kịp. Bây giờ thì đã quá muộn rồi. Ba là người có khí phách và có nguyên tắc sống. Tôi cần học ở Ba lắm! Khi mới trưởng thành, Ba nói với tôi hai điều: đừng làm chính trị mà hãy làm chuyên môn vì thời nào cũng cần người có chuyên môn giỏi; khả năng mình 10 thì chỉ nên làm việc đòi hỏi 8 hoặc 9, để còn có cuộc sống, để còn sáng tạo. Đơn giản, nhưng không dễ. Còn tôi đã coi đó là hai lời dạy quý giá.

Từ khi Ba mất, mỗi ngày tôi thắp hương cho Ba, chưa bao giờ xin Ba một cái gì cho riêng mình, trước bàn thờ tôi thường kể với Ba những gì làm hôm qua, những gì định làm hôm nay, mong Ba bình yên ở thế giới bên kia, mong Ba phù hộ cho gia đình hòa thuận trong tình thương và trong hiểu biết, và mọi người được bình an ở thế giới bên này.

Thứ Bẩy là ngày giỗ, sáng trời mưa nhỏ, 9 giờ mất điện (*), gần trưa thì mưa to. Mọi nguời đến đông đủ, thắp hương cho Ba, thăm hỏi, và dùng bữa trưa với gia đình.

Sáng hôm sau Chủ Nhật tôi rời Hà Nội, kết thúc một chuyến trở về với nhiều suy tư.

Ba ơi, ngày giỗ đầu, Ba có về không Ba?

3/11/2008

(*) Đã là năm 2008, sao Hà Nội vẫn cúp điện một cách vô tư như vậy? Nản quá.

Comments

(3 total)

Chào anh Mẫn, anh đã lập blog rồi ạ? Mừng, nhưng rất tiếc anh chưa để chế độ public ở quick comment, có nó dễ trao đổi với nhau.
Tôi đọc entry của anh, lại nhớ ba tôi. Thật sự tính cách của ctôi rất bị ảnh hưởng ba tôi. Cả cuộc đời ông toàn đau khổ, hầu như không sung sướng ngày nào.
Cảm ơn anh đã khen kb LTK

Tuesday November 4, 2008 – 11:01pm (ICT)

Quên, anh add blog của tôi để vào blog cho dễ, tôi đã ádd blog của anh rồi, anh accept cho nhé!

Tuesday November 4, 2008 – 11:31pm (ICT)

Chào anh Lập. Đã để chế độ public ở quick comment. Đã add blog của anh Lập. Tôi cùng mấy người bạn vẫn đọc blog của anh thường xuyên.

Tuesday November 4, 2008 – 12:38pm (EST)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: